Αν αναρωτιέστε γιατί οι τιμές σε RAM, SSDs και γενικότερα σε συσκευές που βασίζονται σε μνήμες DRAM και NAND Flash δεν λένε να επιστρέψουν σε πιο φυσιολογικά επίπεδα, η απάντηση βρίσκεται όλο και περισσότερο στα chip που προορίζονται για την αγορά της τεχνητής νοημοσύνης. Η αγορά δεν πιέζεται μόνο από αυξημένη ζήτηση, αλλά και από τη μετατόπιση της παραγωγής προς τα data centers, AI servers και enterprise υποδομές που απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος του διαθέσιμου στοκ σε παγκόσμιο επίπεδο.
Σε μία είδηση της τελευταίας στιγμής, η Micron προειδοποιεί ότι οι αυξημένες τιμές των DRAM μπορεί να κρατήσουν τουλάχιστον έως το 2028, κάτι που δείχνει πόσο βαθιά έχει αλλάξει η ισορροπία ανάμεσα σε προσφορά και ζήτηση στην αγορά μνήμης, ακόμα και απλών DDR5. Η Lenovo από την άλλη δήλωσε ότι οι τιμές των DRAM και NAND δύσκολα θα επιστρέψουν στα χαμηλά επίπεδα του 2025 και μίλησε ουσιαστικά για ένα νέο, ‘μόνιμα’ ακριβότερο καθεστώς τιμών με μικρή πιθανότητα διόρθωσης μετά από χρόνια.
Το βασικό πρόβλημα είναι ότι οι κατασκευαστές μνήμης κατευθύνουν όλο και μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής τους σε HBM, server DRAM και enterprise SSDs, δηλαδή στα προϊόντα που ζητούν με μεγαλύτερη ένταση οι hyperscalers και οι πάροχοι cloud για AI training και inference (το κλασικό chat δηλαδή).
Η TrendForce (εταιρεία που παρέχει αναλύσεις, εκθέσεις και προβλέψεις) αναφέρει ξεκάθαρα ότι οι προμηθευτές DRAM μεταφέρουν capacity προς server-related εφαρμογές, ενώ στο NAND η προτεραιότητα πηγαίνει όλο και περισσότερο στα enterprise SSDs. Όσον αφορά τους τελευταίους, η αγορά είχε ήδη μοντέλα πολλών TB με αυξημένες τιμές που πωλούνταν μόνο στην αγορά των server.
Τι δείχνουν οι αριθμοί
Οι τελευταίες εκτιμήσεις της TrendForce για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 μιλούν για αύξηση 58% έως 63% στις συμβολαιακές τιμές της DRAM και για άνοδο 70% έως 75% στη NAND Flash. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι αυτές οι αυξήσεις έρχονται μετά από ένα ήδη ακραίο πρώτο τρίμηνο, στο οποίο η αγορά είχε δει ιστορικά μεγάλες ανατιμήσεις στις μνήμες.
Η ίδια εικόνα φαίνεται και από την πλευρά των συμφωνιών προμήθειας, αφού οι μεγάλοι cloud providers κλείνουν μακροχρόνια συμβόλαια για να εξασφαλίσουν διαθέσιμες ποσότητες πριν αυτές εξαφανιστούν από την αγορά – πολλές φορές πριν καν εμφανιστούν στην αγορά! Αυτό μειώνει το διαθέσιμο απόθεμα για PC OEMs, κατασκρυαστές μνημών όπως για παράδειγμα την Corsair, την G.Skill και δεκάδες ακόμα, κατασκευαστές smartphone που παίρνουν τσιπ για τις μητρικές των τηλεφώνων και την καταναλωτική αγορά που μας αφορά άμεσα ως καταναλωτές.
Γιατί δεν βλέπουμε αποκλιμάκωση των τιμών
Η κατάσταση δεν μοιάζει προσωρινή ούτε στο κομμάτι των NAND. Η Kioxia, ένας από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές NAND) επιβεβαίωσε ότι η παραγωγική της ικανότητα για το 2026 είναι πλήρως δεσμευμένη, με την ανισορροπία προσφοράς και ζήτησης να αναμένεται να συνεχιστεί τουλάχιστον έως το 2027. Παράλληλα, αναφορές για την ευρύτερη αγορά μνήμης σημειώνουν ότι οι τρεις μεγάλοι παίκτες, Samsung, SK hynix και Micron, δυσκολεύονται να καλύψουν τον ρυθμό αύξησης της AI-driven ζήτησης.
Το κρίσιμο στοιχείο εδώ είναι ότι η βιομηχανία δεν μπορεί να ανοίξει νέες γραμμές παραγωγής από τη μία μέρα στην άλλη, ενώ ακόμη και οι προγραμματισμένες επεκτάσεις για αυξημένη χωρητικότητα δεν αναμένεται να φέρουν ουσιαστική ανακούφιση πριν από τα τέλη του 2027 ή το 2028. Οπότε ακόμα κι αν οι εταιρείες επενδύουν τώρα, η αγορά θα συνεχίσει να λειτουργεί σε καθεστώς στενότητας για αρκετό καιρό ακόμα.
Μιας και οι εταιρίες αυτές ‘ανήκουν’ κατά μία έννοια στο δυτικό κόσμο και λειτουργούν χάρη στη δυτική τεχνογνωσία, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον το αν θα υπάρξει απάντηση από την Κίνα. Η κινεζική βιομηχανία είναι πιθανό να επιδιώξει να διεκδικήσει μερίδιο από αυτήν την ιδιαίτερα επικερδή αγορά. Άλλωστε, η παραγωγή μνημών DRAM και NAND Flash θεωρείται λιγότερο πολύπλοκη από την κατασκευή σύγχρονων επεξεργαστών, γεγονός που σημαίνει ότι οι κινεζικές εταιρείες ενδέχεται να βρίσκονται πιο κοντά στην ανάπτυξη ανταγωνιστικών λύσεων.
Το πιο σημαντικό, όμως, είναι ότι δεν μιλάμε πια για μια απλή κυκλική ανατίμηση όπως αυτές που ξέραμε τα προηγούμενα χρόνια, αλλά για μια πιο βαθιά αναδιάταξη της αγοράς μνήμης γύρω από τις ανάγκες της AI. Αν δεν υπάρξει σοβαρή εξομάλυνση στη ζήτηση των data centers ή πολύ ταχύτερη επέκταση της παραγωγής, οι ‘φυσιολογικές’ τιμές που θυμόσασταν σε DRAM και NAND μπορεί να αργήσουν πολύ να επιστρέψουν.
